energia Archives - Zientzia Kaiera

Gizartearen mendekotasun digitala handitu ahala, produktu gehienen bizi-zikloa laburtzen ari da. Teknologiaren garapen azkarrak eta kontsumitzaileen eskaera gero eta handiagoak gailu elektriko eta elektronikoen hondakin (GEEH) ugari sortzea eragin du. Nazio Batuen Erakundearen Mugaz Gaindiko Hondakin Elektronikoen Fluxuen Mundu Mailako […]

Hala ere, erabilera horiek berriak izanik, gaur egungo baterien kudeaketa-sistemek (BMS) antsietate soziala eragiten duten muga asko dituzte; adibidez, baterien degradazio- eta segurtasun-egoerak balioesteko, edota lortutako informazioa sistematik kanpo eskuragarri egiteko. Gipuzkoa Next 2025 proiektuko testuinguruan, SoS-BAT proiektuak bateria-sistemen erabilera […]

XXI. mendearen lehen laurdenean, energia elektrikoan oinarritutako eredu energetiko jasangarriago baterako trantsizioak litio-baterien iraultza ekarri digu. Gaur egun, garraioan dute garrantzi handiena litio-bateriek, baina garrantzi handia dute energia berriztagarrien energia-pilaketa sistemetan, aparatu elektronikoetan, industrian eta beste hainbat sektoretan ere. Horrela […]

Hiri-eraikinek behar izaten dute munduko energia-kontsumo osoaren % 30. Europar Batasunean, energia-kontsumoaren % 64 baino gehiago baliatzen da berokuntzarako. Hala eta guztiz ere, Europako higiezin-parkearen % 75 ez da efizientea energiaren ikuspegitik, Europako Batzordeak emandako datuen arabera. Ondorioz, gero eta […]

Artikulu honek mito horiek desmuntatzea du helburu, lau arlo nagusitan banatuta: segurtasuna, errendimendua, erabilera-ohiturak eta ingurumen-inpaktua. Izan ere, argi dago baterien etorkizuna ez dela pertzepzioetan oinarritzen, baizik eta ebidentzia zientifiko eta teknologikoan. Segurtasuna eta errendimendua: pertzepzioa eta errealitatea bat ez […]

Oxido zeramikoak (SiO₂, Al₂O₃, MgO…) Lurreko eta unibertsoko material solido ugarienak dira. Hori dela eta, gure planetaren formaziotik, eta agian lehenagotik, gertatzen diren prozesu natural guztietan funtsezko garrantzia duten molekulak dira horiek. Guztien artean garrantzi berezia du bi oxidok elkar […]

Pertsona batek bizitzan zehar biltzen dituen esperientziek, erreferentziek, ezagutzek eta baliabide zientifikoek eraikitzen dute bere zientzia-kapitala. Zientzia eta teknologia arloko profesionalen genero-parekotasun joerak positiboak badira ere, oraindik ere badira unibertsitateko ikasketa teknikoetan, batez ere ingeniaritzako ikasketetan, neska-mutilen matrikula-kopuruaren arteko aldea […]

CO2-aren bahiketa (CCS), bahiketa airetik zein prozesu industrialen tximinietatik gauzatuta, CO2-a kontzentratu eta modu iraunkorrean biltegiratuko den tokietaraino garraiatzean datza, esaterako, formazio geologikoak. Harrapaketa-prozesu nagusiak airetik zuzeneko bahiketa, errekuntza-aurrekoa, errekuntza-ostekoa eta oxierrekuntza dira. Horien artean, errekuntza-ostekoa da teknologiarik bideragarriena. Hala […]

Kimika Euskal Herriko Unibertsitateko FARMARTEM ikerketa-taldeak aurkitu du nola hobetu daitekeen Vespa velutina liztor asiarraren aurkako jaki proteikoen iraupena eta eraginkortasuna. Jaki hauek, biozida dutenak, ez dira narriatzen hotzean eta CO₂-arekin gordetzen badira. Horrela, liztorrek jakiak onartzen jarraitzen dute, eta […]

Gaur egun, enpresa, erakunde eta gobernuek etengabe erabiltzen dituzte datu-zentroak; alde batetik, zerbitzu digitalak eskaintzeko eta, bestetik, AA ereduak entrenatzeko. Datu-kantitate izugarriak kudeatzen dituzte, eta horrek energia-kontsumo handia dakar. 2024an, Europako datu-zentroek energia-kontsumo osoaren % 3 eragin zuten, eta joera […]

Hurrengo ekitaldiak

“Zientzia merkatuan” erakusketa Tolosan

Zientzia ere badago astero merkatuan aurkitzen ditugun produktu askoren artean. Ezagutza hori herritarrengana hurbiltzeko, Tolosako Triangulo plazak, urriaren 5etik 19ra, “Zientzia azokan” erakusketa ibiltaria hartuko du. Zazpi infografiek osatzen dute erakusketa, euskaraz eta gaztelaniaz daude eginda eta formatu handikoak dira. Gure merkatuetan ohikoak diren produktuen atzean dagoen zientzia erakustea dute…

2026ko urriaren 5a — 2026ko urriaren 19a

Triangulo plaza

Tolosa.

“Zientzia kalean” erakusketa Mungian

Nola harrotzen da ogia? Zer dago barra kodeen atzean? Nola funtzionatzen du sukaldeko plaka batek? Gure egunerokotasunaren parte diren kontu hauei eta beste batzuei erantzuteko iritsiko da Zientzia Kalean erakusketa ibiltaria Mungiara, zientziaren ezagutza jendartean zabalduz. Formatu handiko 11 infografia dira erakutsiko direnak, euskaraz zein gaztelaniaz eginak, eta urriaren 19tik…

2026ko urriaren 19a — 2026ko azaroaren 2a

Torrebillela Kultur Etxea.

Beko Kale Kalea, 3. , Mungia.

Estres termikoa. Zergatik ez gaitu beroak denok berdin itotzen?

Euskadik bere historiako udarik beroenetako bat utzi berri du atzean, 1970etik jasotako tenperaturarik altuenekin. Eszenatoki horrek berriro jarri du mahai gainean zein punturaino izan daitezkeen muturreko bero-gertakari horiek gero eta ohikoagoak eta zergatik ez diguten denoi berdin eragiten. Zergatik ez digu kalte bera egiten 34 graduko tenperaturak Bilbon eta Dhakan…

2026ko urriaren 21a

Bidebarrietako Liburutegia.

Bidebarrieta kalea, 4., Bilbo.