geologia Archives - Zientzia Kaiera

Zama kentzen zaienean itsasontziek ur gainean gora egiten duten antzera egiten du lurrazalak gora, gaineko arroken zama galtzen duenean. Mendikateak sortzeko, plaka tektonikoen arteko talkak gertatu behar dira, baina, gerora, erliebeak gora egiten jarraitzen du. Izan ere, plaka tektonikoak mantuaren […]

Italiako iparraldean, Toscana eskualdean, Pisa hiriko erakargarri turistiko nagusia bertako dorre okerra da. Unescoren gizateriaren ondare kultural izendatu zuten 1987an, eta eraikuntzan bertan arazo nahikotxo egon ziren. XII. mendearen amaieran eraikitzen hasi baziren ere, ez zen 200 urte beranduago arte […]

Millarca Valenzuela Picón Txileko Universidad Católica del Norteko Zientzia Geologikoen Saileko irakasle elkartua da. Geologian titulatu zen (2004) Txileko unibertsitatean eta zientzietan doktorea da, geologiako aipamena (2011), unibertsitate horretan bertan. Ikerketaren ardatz planetaren osaera izaten du eta meteoritoak aztertzen ditu […]

Gaur, gure kirikiñoak espaziotik Lurrera egingo ditu bidaiak, meteoritoekin batera, eta bitartean harrizko, metalezko edo izotzez osatutako objektu ezberdinei ematen diegun izenak ikasiko ditugu: meteoroidea, asteroidea eta kometa. Objektu horiek ez dira soilik espaziotik iritsitako harriak: Unibertsoaren iraganaren arrastoak ere […]

Agian, duela gutxi, bideo batzuk ikusi dituzue sare sozialetan non zenbait pertsonak kristal leundu bat pasatzen zuten testuak eta marrazkiak zituen orri baten gainetik, eta irudia kristalaren azaleran proiektatzen zen, telebista pantaila batean bezala. Ziur aski pentsatuko zenuten bideo faltsua […]

Milurtekoetan zehar, askotariko ezbehar eta arazoen aurrean zutik mantendu da Gizako piramide handia. Antzinateko zazpi mirarietatik gaurdaino iritsi den bakarra da. Laugarren dinastiako Keops edo Khufu (egiptoerazko izenari jarraiki) faraoiarentzat eraiki zuten, eta oraindik lilura sortzen du XXI. mendeko gizakion […]

Goazen ikasturte honetan Zientzia geologiari buruz ikasitakoa barneratzera. Probatu zure ezagutzak 10 galdera hauei erantzunez!

Ozeano Atlantikoko korronte-sistema nagusiak (AMOC, ingelesezko sigletan) tropikoetatik iparralderantz ur epelak daramatzan ubide garraiatzaile erraldoi baten gisa funtzionatzen du. Egitura hidrogeologiko hori funtsezkoa da planetaren egonkortasun klimatikoari eusteko. Hain zuzen ere, Europako klima epel eta leuna mantentzen duen «erradiadore» gisa […]

Gizakiak aspaldidanik amestu du beste planeta batzuetan bizitzeko aukerarekin, eta Marte da aukera erakargarrienetako bat. Baina horretarako ezinbesteko baldintza bat dago: ura. Azken hamarkadetan egindako aurkikuntzek erakutsi dute planeta gorria ez dela uste bezain lehorra, eta horrek astrobiologiaren nahiz etorkizuneko […]

Genero oztopoak gaindituz Pulianas udalerrian jaio zen, Granadan, 1921eko otsailaren 12an. Oso gaztea zela Asunciónek argi eta garbi erakutsi zuen emakumeek zientzian arrakastaz aritzeko gaitasuna zutela. Izan ere, 1942an, Madrilgo Complutense Unibertsitatean matrikulatu zen, eta Zientzia Naturaletako Lizentziatura eskuratu zuen […]

Hurrengo ekitaldiak

“Zientzia merkatuan” erakusketa Tolosan

Zientzia ere badago astero merkatuan aurkitzen ditugun produktu askoren artean. Ezagutza hori herritarrengana hurbiltzeko, Tolosako Triangulo plazak, urriaren 5etik 19ra, “Zientzia azokan” erakusketa ibiltaria hartuko du. Zazpi infografiek osatzen dute erakusketa, euskaraz eta gaztelaniaz daude eginda eta formatu handikoak dira. Gure merkatuetan ohikoak diren produktuen atzean dagoen zientzia erakustea dute…

2026ko urriaren 5a — 2026ko urriaren 19a

Triangulo plaza

Tolosa.

“Zientzia kalean” erakusketa Mungian

Nola harrotzen da ogia? Zer dago barra kodeen atzean? Nola funtzionatzen du sukaldeko plaka batek? Gure egunerokotasunaren parte diren kontu hauei eta beste batzuei erantzuteko iritsiko da Zientzia Kalean erakusketa ibiltaria Mungiara, zientziaren ezagutza jendartean zabalduz. Formatu handiko 11 infografia dira erakutsiko direnak, euskaraz zein gaztelaniaz eginak, eta urriaren 19tik…

2026ko urriaren 19a — 2026ko azaroaren 2a

Torrebillela Kultur Etxea.

Beko Kale Kalea, 3. , Mungia.

Estres termikoa. Zergatik ez gaitu beroak denok berdin itotzen?

Euskadik bere historiako udarik beroenetako bat utzi berri du atzean, 1970etik jasotako tenperaturarik altuenekin. Eszenatoki horrek berriro jarri du mahai gainean zein punturaino izan daitezkeen muturreko bero-gertakari horiek gero eta ohikoagoak eta zergatik ez diguten denoi berdin eragiten. Zergatik ez digu kalte bera egiten 34 graduko tenperaturak Bilbon eta Dhakan…

2026ko urriaren 21a

Bidebarrietako Liburutegia.

Bidebarrieta kalea, 4., Bilbo.