Bilaketaren emaitzak: zientziateka

Punta Begoñako Galeriak (Getxo) Euskadiko XX. mendearen hasierako eraikin aipagarrietako bat da, bere erabilera eta kokapen bereziengatik eta hura egiteko erabilitako teknologiarengatik. Eraikin hori berreskuratzeko, jendarteari irekitako ikerketa eta zaharberritze diziplina anitzeko prozesu bat jarri da abian. Kultur Paisaiak eta Ondarea UNESCO Katedra eta EHUko adituen hainbat talde eraikinaren materialak eta inguruko geologia ari dira aztertzen, pinturen eta zeramikaren […]

Nutrizio piramide berria argiratu du oraintsu. Elikadura eta osasun publikoaren munduko ehundik gora adituren ekarpenekin egindako dokumentu honek gizartearen elikadura ohitura egokiak sustatzea du helburu. 2001etik indarrean egon den gidarekin alderatuz, bitamina eta mineral gehigarrien agerpena, fruten eta barazkien arteko bereizmena eta alkoholaren kontsumoa are gehiago mugatzeko gomendioa nabarmentzen dira bertan. Zergatik aldaketa hauek? Zein da honek izango duen […]

Juan Ignacio Pérez Iglesias Euskal Herriko Unibertsitateko Kultura Zientifikoko Katedra 2010ean sortu zen. Urtetik urtera Katedraren jarduera etengabe hazi da. Askotariko izaera duten hainbat ekintza antolatu eta gauzatu ditu urteotan. Horren baitan, gaur, 2016an zientziaren ezagutza handitzeko eta zientzia gizarteratzeko antolatu diren jarduerak zeintzuk izan diren zehazten ditugu jarraian. Argitalpenak (denak digitalak), aurrez aurreko dibulgazio jarduerak (hitzaldiak eta dibulgazioa helburu […]

Azken hilabeteotan, zenbait nazio-mailako eta nazioarteko agentziek hainbat alerta igorri dituzte Candida Auris izena duen onddo mota baten inguruan, ospitaletako paziente kritikoengan infekzio larriak sortzen ari baita. Antzematen zaila den eta gaur egun ditugun sendagaien aurrean erresistentea den agente infekziosoa da eta hilkortasun-tasa altuak eragin ditzake. Orain arte, Espainian, Danimarkan eta Estatu Batuetan izan du intzidentzia gehien.
Guillermo Quindós […]

Osasun publikoaren ikuspegitik, antibiotikoen aurreko erresistentzia gizateriak hurrengo urteetan izango duen arazo nagusienetakoa izango da, Munduko Osasun Erakundearen esanetan. Mutazio genetikoei esker bakterioak sendagai hauen aurrean erresistente bihurtzen dira, eta horrek armarik gabe uzten gaitu haien aurkako borrokan. Pneumonia edo tuberkulosiaren tratamendua, adibidez, geroz eta zailagoa da arrazoi horregatik. Hori dela eta antibiotiko berriak bilatzen ari dira etengabe, baina […]

UPV/EHUko ikerketa-talde batek NASAren Mars2020 misioan parte hartzen du. Misio honek ibilgailu zientifiko bat garraiatu nahi du Martera, izan litezkeen bizitza seinaleak aztertzeko, bizigarritasuna ebaluatzeko eta Marteko klimaren, atmosferaren eta geologiaren ikerketa hobetzeko. Ikertzaile hauek neurketa espektroskopikoen bitartez planeta gorriaren lurzorua analizatuko duen kamera bat kalibratuko dute. Analisi horren helburua seinale organikoak bilatzea eta aurkitutako laginen mineralogia eta konposaketa […]

Nola erabiltzen dute Internet umeek eta gazteek? Zenbat urterekin hasten dira nabigatzen? Nolako arriskuak pairatzen dituzte? UPV/EHUko ikerketa batek Espainiako adingabeek (9 eta 16 urte bitartekoak) Internet nola erabiltzen duten aztertu du. Txosten honen ondorioetan ikusi da, adibidez, umeak bataz beste 7 urterekin hasten ari direla sarean murgiltzen, inkestan parte hartu dutenen % 12ak Internet edo sakelako telefonoaren bidez […]

Ama hizkuntzak emozionalki oso aberatsak diren testuinguruetan jasotzen dira (familian, adibidez), eta atzerritarrak emozionalki neutroak diren beste hezkuntza-inguruneetan, ordea. Alde horren ondorioz, gure erreakzio emozionala murriztu egiten omen da atzerriko hizkuntza batez hitz egiten dugunean. Hainbat ikerlanen arabera, sistema kognitiboa asko alda daiteke atzerriko hizkuntzaz hitz egiten dugunean eta, horrek, eguneroko bizimoduko hainbat prozesu kritikotan du eragina, norbere […]

Urte asko daramatzagu ikertzen makinei adimena emateko. 50. eta 60. hamarkadetako ikerlariek makinak programatu nahi zituzten eskuz, gizakion ezagutza kodifikatuz eta arrazoiketa logikoak egitea ahalbidetuz. Bide hartan ikusi zen makinen adimena oso zurruna zela, gizakiok dugun eta gure munduak eskatzen duen malgutasunetik oso urrun. Gaur egungo adimen artifizialaren iraultza ez da bide horretatik etorri. Azkenean ulertu dugu makinek beren […]

Azken hamarkadan arkeologo eta espeleologoek elkarlanean garatutako prospekzio sistematikoari esker, Euskadiko hainbat puntutan agertu den horma-arte paleolitikoa asko ugaritu da. Atxurra (Berriatua) eta Armintxe (Lekeitio) kobazuloek labar-artearen bi “santutegi” garrantzitsu diren aztarnategiak dituzte barrenean. Duela gutxi aurkitu eta aztertu diren lagin hauek ikuspegi berri bat ekarri dute gure lurraldean gizakiak sortutako lehen arte-zantzuei dagokienez.
Bizkaiko Arkeologi Museoko arkeologoa den […]