Nola jaiotzen da ahate bat? Zer gertatzen da arrautzaren barruan? Eta nola bihurtzen da ahatekume txiki bat ahate heldu? Jaio da ahatea liburuak basahatearen bizi-ziklo osoa azaltzen du, orriak handituz doazen heinean istorioarekin batera hazten den formatu erakargarrian. Arrautzetatik hasi […]
Hizkuntza bat ezagutzeko, hiztegia jakitea ez da nahikoa, agerikoa denez. Hori horrela, hizkuntza bat deskribatzeko ahalegina egin duten askok hitz zerrenda batekin batera hitz horiek elkarrekin konbinatzeko argibide batzuk eman izan dituzte. Horrela hasten da, adibidez, euskararen gramatika-tradizioa, besteak beste […]
María José Buzón doktoreak Bartzelonako Valle de Hebrón Instituto de Investigación ikerketa institutuko Gaixotasun Infekziosoen Sailean ikertu eta lan egiten du. Prestakuntza zabala du birologian eta immunologian, bai eta interes handia ere ikerketa translazionalean. GIBa sendatzera bideratutako terapia berriak ikertzen […]
Gure munduaren dibertsitatearen atzean sinpletasun purua dago. Dena funtsezko 17 partikulek osatzen dute, eta masa edo karga desberdina izan arren, soilik oinarrizko bi mota daude: “bosoiak” edo “fermioiak”. Paul Dirac fisikariak 1945ean eman zuen diskurtso batean aipatu zituen bi termino […]
Emakume batek galdetu zidan behin: «Matematikaria zara?». Nire ustez, hotsandiko hitzak kontu garrantzitsuetarako dira. Beraz, honela erantzun nion: «Ez, baina ia beti ari naiz matematikei buruz pentsatzen, batzuetan lo nagoen bitartean ere bai». ─ Marguerite Lehr Marguerite Lehr 1898ko urriaren […]
Marta Pina doktorea (Barbastro, 1986) Beatriu de Pinós doktorego ondoko ikertzailea da Institut Català de Paleontologia Miquel Crusafont erakundean. 2016an Biodibertsitatearen arloko doktoregoa lortu ondoren Universitat Autònoma de Barcelona unibertsitatean, doktorego ondoko egonaldi bat egin zuen Kyotoko Unibertsitatean (Japonia), Japan […]
Galerak (Squilla mantis) krustazeo estomatopodoak dira, gure kostaldeetan kopuru izugarri handietan harrapatzen direnak. Zapore bikaina duten arren, haien itxura ez da hain erakargarria. Euren ehizakiak harrapatzeko egokitutako hankak dituzte, marisorginen hanken antzekoak direnak (1. irudia). Estomatopodo tropikal batzuek, gonodaktiloideoek, mantis […]
Adibidez, Jack Kramer idazleak, Women of Flowers bere liburuan, emakumeek Viktoriar Aroan arte eta zientzia botanikoari eginiko ekarpen zoragarriak nabarmendu ditu. Besteak beste, Anne Pratten figura azpimarratzen du, garai hartan hobekien baloratutako botanikari ilustratzaile ingelesetako bat izan baitzen. Anne 1806an […]
Hugo Gernsbackek, Amazing Storiesen asmatzaile eta editoreak, hauxe esan zuen 1930. urtean: Zientzia-fikzioa ez da soilik garrantzi handiko zerbait, mundua bizitzeko leku hobea bihurtzeko faktore erabakigarria ere bada. Izan ere, publiko orokorra hezten du zientziak eguneroko bizitzan izan ditzakeen aukerei […]
Prozesu kolektiboak gizarteen eta pertsonen bizitzaren erdigunean aurkitzen dira, eta funtsezko funtzioa betetzen dute gizarte-kohesioan, ahalduntzean eta ongizatean. Gizarte-taldeen biziraupena zein norbanakoaren bizi-kalitatea bermatzeko beharrezkoak diren fenomenoak dira. Isolamenduaren, bakardadearen eta indibidualismoaren gorakadak markatutako testuinguru batean, batez ere mendebaldeko gizarteetan […]