Zientzia Kaiera — Kultura Zientifikoko Katedra

Kultura Zientifikoko Katedra

fisika

Etiketen artxiboa 679 artikulu

Elektroiek urak bezala jariatzea eragiten dute

Quanta Magazine

Elektroiak nola mugitzen diren irudikatzeko eskatuz gero, barkatzekoa litzateke hari batean zehar doazen partikulen korronte bat bezala irudikatzea, ura hodietatik joaten den bezala. Izan ere, askotan azaldu izan dugu elektroiak «korronte elektrikoan» dabiltzala. Baina egiaz ura eta argindarra oso modu […]

Etorkizuneko surfa objektuen mugimendua menderatzeko

Dibulgazioa, Kolaborazioak

Geroz eta ohikoagoa da Euskadiko kostaldeak olatuen gandorren gainean trebetasun inbidiagarriz irristatzen diren surflariz betetzea. Duela milaka urte hasi ginen gizakiak ozeanoaren indar gordina baliatuz batetik bestera mugitzen. Orain, hain ezaguna bezain ikusgarria den estanpa horrek aurrekaririk gabeko lorpen zientifikoa […]

Higgs Bosoia

Dibulgazio-bideoak, XXI. mendeko mugarri zientifikoak

bideoak

Duela 2.500 urte, Leuzipok eta Demokritok atomoaren ideia proposatu zuten azaltzeko zerez osatuta dagoen unibertsoko materia. Geroztik, fisikak agerian utzi du atomoa bera ere oinarrizko partikula txikiagoz osatuta dagoela, eta haien portaera azaltzeko garatu da partikulen fisikaren eredu estandarra, zientziaren […]

Kiñuren begirada: beroa

Kiñuren begirada

biologia fisiologia

Fisikan, tenperatura desberdina duten bi gorputzen artean transferitzen den energia da beroa; gure egunerokoan, berriz, udako eguzkipean nabaritzen dugun sentsazioa. Gaur, gure kirikiñoak beroaren mundura eramango gaitu, eta azalduko digu zergatik egiten duen bero gehiago udan, nahiz eta, bitxia bada […]

Priscila Kosaka: «Gaixotasunak detektatzeko eta ulertzeko modua aldatzen lagundu nahiko nuke, bereziki fase goiztiarrenetan»

Ikertzen dut

biologia kimika nanoteknologia

Priscila Kosaka CSICeko zientzialari titularra da Mikro eta Nanoteknologiako Institutuan (IMN-CSIC). Bere ikerketa lerroa nanoteknologia, fisika, kimika eta biologiaren arteko interfazean kokatzen da, eta helburu argia dauka: oraindik ikusezinak direnean gaixotasun zantzuak detektatzea. Teknologia ultrasentikorrak garatu eta zelulen propietate fisikoak […]

Mekanika kuantikoko zenbaki irudikariak kendu dituzte

Quanta Magazine

Duela mende bat, atomoek eta funtsezko partikulek portaera bitxia zuten, eta, ondorioz, fisikariek naturaren teoria berria sortu zuten. Mekanika kuantikoa berehala nagusitu zen, eta bere balioa erakutsi zuen hidrogenoak argia nola emititzen eta xurgatzen zuen oso zehazki kalkulatuz. Dena den […]

Mehrnoosh Arrar: «Ekarpena egin nahi nuke dengearen terapia antibiralen garapenean»

Ikertzen dut

biologia kimika matematika

Mehrnoosh Arrar Ikerketa Zientifiko eta Teknikoen Kontseilu Nazionaleko (CONICET) ikertzailea da Buenos Airesko Unibertsitateko Kalkulu Institutuan. Kimikan doktoregoa lortu zuen (Kaliforniako Unibertsitatea, San Diego), eta modelatze molekularraren eta tresna konputazionalen bidez kimika eta biofisikaren arloko fenomenoak aztertzen ditu; esaterako, entzima […]