Hil baino lehen, Lafargek okada ugari eta urdaileko min larriak izan zituen. Lafarge jauna familia oneko gizona zen, sutegi eta monasterio banaren jabea, eta hilketaren lehen susmagarria bere emaztea izan zen, Marie-Fortunée Lafarge izeneko emakume gaztea. Val McDermid-ek (2014) bere […]
Mikrouhinak sortzen dituen huts-hodi bat besterik ez da magnetroia. Duela mende bat baino gehiago asmatu zen. Orain, partikula-azeleragailuak eraikitzeko alternatibatzat har daiteke, eta UPV/EHUko jendea abangoardian dago. Magnetrons: high-efficiency power microwave sources for a new generation of particle accelerators, Victor […]
Nutrizioa UPV/EHUko ikertzaileek zazpi nutrizio-etiketatze sistema konparatu dituzte, eta ondorioztatu dute ez direla bateragarriak prestatutako plateren osasungarritasuna ebaluatzeko. Nutri-Score eta HSR bezalako sistemek elikagai berdinak oso modu desberdinean sailkatzen dituzte, eta horrek zalantzan jartzen du haien eraginkortasuna. Ikertzaileek uste dute […]
Arrautza batek 84 kaloria inguru ditu, proteina ugari, bitaminak, eta mineralak, besteak beste. Gorringoak arrautzaren koipe eta kolesterol guztia dauka. Erdia ura da, heren bat koipea eta gainerakoa proteinak dira. Gorringoa kolore ugaritakoa izan daiteke: zurixka, horia, laranja edota gorrixka […]
Matematika Ben Green eta Mehtaab Sawhney matematikariek aurrerapauso garrantzitsua eman dute zenbaki lehenen ulermenean, p² + 4q² formako zenbaki lehen infinituak badaudela frogatuz, non p eta q ere lehenak diren. Emaitza hori lortzeko, Gowersen araua izeneko teknika erabili zuten, hasieran […]
Espaziotik jasotzen duzun seinaleak gauzak eskatzen badizkizu, agian ez zara fidatu behar. TILKUT bineta bat. Radioastro Imajinaezina zen duela urte gutxi. Atomoz atomoko erreakzio katalitiko baten bideo bat, ezagutu beharreko erreakzio-mekanismo guztia hankaz gora jartzen duena. First video of catalysis […]
Zu zaren ia guztia eta egunero ikusi eta ukitzen duzun gehiena molekulez osatuta dago. Kimikariak garenok burutik pasatzen zaigun ia edozein molekula iker dezakegu eta, era honetan, hainbat norabidetan eman ditzakegu aurrerapausoak aplikazio liluragarriak topatzeko. Gure taldeari material magnetikoak interesatzen […]
Ingurumena UPV/EHUko ikertzaileek ohartarazi dute Ostreopsis ovata alga tropikala ugaritu dela Donostiako Kontxako badian, batez ere Ondarreta inguruan. Alga hori, nahiz eta toxikoa izan daitekeen, oraingoz ez da arrisku handikotzat hartu. Ura epelagoa egoteak eta Ondarretako arroka eta makroalgaz beteriko […]
Gure eguneroko bizimoduan hainbat polimerorekin egiten dugu topo: garraiobideetan, komunikazioetan, energia berriztagarriaren ekoizpenean, kirol materialean, gure etxeetan, arropan, aldizkari eta liburuetan, medikuntzan edota baita elikagaien kontserbazioan ere. Garrantzitsua da aipatzea polimero gehienak lau elementuk bakarrik osatzen dituztela: karbonoak, hidrogenoak, nitrogenoak […]
Fisika Erreferentzia esparru kuantikoek kokapen ugari izan ditzakete aldi berean, fisika klasikoaren ikuspegia desafiatuz. Ohiko fisika kuantikoak erreferentzia esparruak baztertzen zituen, baina ikertzaileek erakutsi dute hauek gainezarpena, korrelazioa eta gertaeren ordena bera baldintzatzen dituztela. Halaber, grabitate kuantikoaren ikerketan lagundu dezakete […]