Zientzia Kaiera — Kultura Zientifikoko Katedra

Planetaren heren bat hartzen du. Artikotik Antartikara doa. Garaiezina iruditu daiteke horrelako erraldoia, baina ez da: It might be the world’s biggest ocean, but the mighty Pacific is in peril, Jodie L. Rummer et al. Oihaneko amama, oso txikia, ileduna […]

Azken aldiko aurrerabide medikoei esker hilkortasun maila altua zeukaten patologiak gainditzeko kapazak gara. Hala ere, honek alde txar bat du, ezinezkoa dirudien arren: gure immunitate-sistema hainbat mailatan immunodeprimituta gelditzen da, hau da, gure erantzun immunitarioa gutxituta gelditzen da. Egoera honetan […]

Juanma Gallego Asiako erleek liztor erraldoiei aurre egiteko seinale bat asmatu dute. Halako bat ikustean, abdomenak mugitzen dituzte, liztorrak aurrera eginez gero aurrean izan dezakeen patuaz ohartarazteko. Aldi berean, seinale horrek erlauntzeko zaindari gehiago biltzeko balio du. Nazioarteko harremanetan oinarrizko […]

Txakurrak, beste animalia etxekotu batzuk bezala, segur aski komentsalismo harremanen bidez elkartu ziren gizakiekin. Ez dakigu zehazki noiz gertatu zen elkarketa hori, baina gutxienez duela hamabost mila urte izan zen. Txakur horietako batzuekin, gainera, gure arbasoek komentsalismotik haratagoko harremanak sortu […]

Koldo Garcia 2020. urtea bukatzear da eta, inolako zalantza-izpirik gabe, urte honetako zientzia-berria izan da SARS-CoV-2 birusak eragin duen pandemia. COVID-19 gaixotasuna sortzen duen birus horrek hankaz gora jarri ditu mundua eta gure bizitzak. Zientzia Kaieran hainbat ertzetatik aztertu da […]

Sare sozialak komunitate bateko kideen artean edukiak argitaratu, zabaldu eta partekatzeko aplikazioak dira eta erabiltzaileen arteko elkarreragina eta lotura bultzatzeko aplikazioak edo tresnak dira. Sare sozialak ohikoak dira gure eguneroko bizitzan, baina nola hasi ziren? 1995ean SixDegrees webgunea sortu zen […]

Uxue Razkin Osasuna SARS-CoV-2 birusa aurkitu dute bisoi basati batean, Elhuyar aldizkariak jakinarazi duenez. Urrian, Nekazaritza Saileko Animalien eta Landareen Osasuna Ikuskatzeko Zerbitzuak azterketa bat egin zuen Utahn, Michiganen eta Wisconsinen, eta Utahko bisoi-haztegi baten inguruan jasotako lagin batean isolatu […]

Zenbait genek egiten zutena egiteari uzteak ez da beti txarra. Rosa García-Verdugoren eskutik: Losing genes can be a win in evolutionary terms p Elektronikan gauzarik bitxienak egiteko inspirazio izan daitezke animaliak. Kolorea aldatzeko gaitasuna (kamaleoian oinarrituta) eta itsastekoa (muskuiluan), adibidez […]

Uxue Razkin Izen bat, Elizabeth Fulhame (senarraren abizena da), eta 1794an argitaratu zuen An Essay On Combustion with a View to a New Art of Dying and Painting liburua dira berari buruz dauzkagun datu bakarrak. Ez dago bere irudirik, ezta […]

Juanma Gallego Gaia misioak Esne Bideari buruzko datu andana argitaratu ditu, eta, horietan oinarrituta, lehen ondorioak argitaratu ditu. Galaxiaren iragana eta etorkizun urruna irudikatzeko ezagutzeko aukera dute ikertzaileek, eta beste aurkikuntza asko egiteko bidea irekita geratu da. Zinez zaila da […]

Hurrengo ekitaldiak

Fernando G. Baptista. Infografia zientifikoaren esploratzailea

Fernando G. Baptista. Infografia zientifikoaren esploratzailea erakusketa Gasteizko BIBAT Museora dago ikusgai, mundu mailan ezagunenetakoa den zientziaren ilustratzaile honen lana erakusteko. Fernando G. Baptista EHUn Arte Ederretako lizentziaduna da eta National Geographic Magazine ospetsuan infografiako editore seniorra. EHUko Kultura Zientifikoko Katedrak eta Laboratorium Museoak antolatu dute jarduera hau. Jarduera Zientzia…

2026ko urriaren 16a — 2027ko urtarrilaren 7a

Arabako BIBAT Arkeologia Museoa.

Aiztogile kalea, 54., Gasteiz.

“Zientzia kalean” erakusketa Gernika-Lumon

“Zientzia Kalean”, egunerokoan erabiltzen edo kontsumitzen ditugun produktuen atzean dagoen zientzia azaltzen duen erakusketa, egongo da ikusgai azaroaren 17tik abenduaren 1era arte Gernika-Lumoko Domingo Alegria Plazan. Jarduera Gernika-Lumoko Udalak, EHUko Kultura Zientifikoko Katedrak eta EHUko Ikerketa Gizartean Zabaltzeko Zuzendaritzak antolatu dute, eta EHUko Zientzia Astea 2026ren barruan kokatzen da. Erakusketak…

2026ko azaroaren 17a — 2026ko abenduaren 1a

Domingo Alegria Plaza

Domingo Alegria Plaza, z/g. , Gernika-Lumo.

Mikrobiota orekan: hobeto elikatzeko zientzia

Gure heesteetan bilioika mikroorganismo bizi dira, pertsona bakoitzaren ekosistema berezi bat osatuz: mikrobiota. Mikroorganismo horiek gure gorputzak digeritu ezin duen zuntza deskonposatzen laguntzen dute, immunitate-sistema entrenatzen dute eta garunarekin komunikatzen dira. Ariketa fisikoa egiteak eta elikadura askotarikoa eta osasungarria izateak ekosistema hori zaintzen laguntzen dute. Hala ere, zenbait faktorek, hala…

2026ko abenduaren 1a

Iurretako Herri Liburutegia

Bidebarrieta kalea, 4., Iurreta

Zuhaitz-landaketak eta biodibertsitatea: kudeaketa iraunkorragoen bila

Euskadiko 2025eko Baso Maparen arabera, Euskal Autonomia Erkidegoko (EAE) azalaren % 55 inguru zuhaitzez estalita dago. Baso-azalera horren erdia baso naturalek hartzen dute, eta beste erdia zuhaitz-landaketek. Azken horien artean, radiata edo insignis pinu-landaketak nabarmentzen dira, zuhaitzez estalitako azalaren % 25 inguru hartzen baitute, eta baita eukalipto-landaketak ere, ia azaleraren…

2026ko abenduaren 2a

Bidebarrietako Liburutegia

Bidebarrieta kalea, 4, Bilbo