Zientzia Kaiera — Kultura Zientifikoko Katedra

Oxido zeramikoak (SiO₂, Al₂O₃, MgO…) Lurreko eta unibertsoko material solido ugarienak dira. Hori dela eta, gure planetaren formaziotik, eta agian lehenagotik, gertatzen diren prozesu natural guztietan funtsezko garrantzia duten molekulak dira horiek. Guztien artean garrantzi berezia du bi oxidok elkar […]

Historikoki, sexua aldagai biologiko gisa ez da behar bezala kontuan hartu ikerketa biomedikoan; horren ondorioz, ezagutza medikoan hutsuneak sortu dira, eta horiek ulertzea ezinbestekoa da gaur egungo medikuntzaren mugak identifikatzeko. 1. Emakumeak saiakuntza klinikoetatik baztertzearen jatorria 1950eko hamarkadaren amaieran, talidomidaren […]

Pía Cortés Zuleta Txileko astrofisikari bat da. Gaur egun, doktoratu ondoko ikertzailea da St Andrews Unibertsitatean (Eskozia). Astrofisikako doktoregoa lortu zuen Aix-Marseille Unibertsitatean (Frantzia), eta Astronomiako masterra eta lizentziatura Txileko Unibertsitatean. Bere ikerketa arloa masa gutxiko exoplanetak hautemateko teknikak garatzea […]

Ornitorrinkoa naturako animalia bitxienetako bat da: ahatearen mokoaren antza duen muturra du, kastore baten isats zabala, igaraba baten antzeko hankak eta, gainera, arrautzak erruten ditu. Ugaztuna izan arren, narrastien eta hegaztien ezaugarri batzuk mantentzen ditu, eta horregatik jotzen dugu askotan […]

Berdin dio zenbateko ahalegina egiten duzun kutxa bat husten. Zero puntuko energia geratzen da. Bideoa: DVDP / Quanta Magazine Demagun kutxa bat hustu nahi duzula. Benetan hustu, osorik. Ikus daitekeen edukia kentzen duzu, gas guztiak ateratzen dituzu (zientzia fikziozko teknologiaren […]

Nork bidali zuen horren opari egokia? Bere ikerketei esker, jakin zuen nahiko ezezaguna zen Elizabeth Eaton Morse izeneko mikologo batek bildu zituen espezimen horiek. Xehetasun gehiago ikertuz, Ellen Blochek deskubritu zuen mikologoa Massachusettsen jaio zela 1864ko abenduaren 31n, eta bere […]

Berkeley-ko Kaliforniako Unibertsitateko Robert Dudley biologoak duela 25 urte baino lehenago izan du interesa gizakiok alkoholarekiko dugun erakarpenean. Horren adibide ona da 2014. urtean idatzi zuen liburua, hain zuzen ere: The Drunken Monkey: Why We Drink and Abuse Alcohol ─alegia […]

Erauzketa-teknologiei esker, elikagai-azpiproduktu desberdinetatik konposatu bioaktibo baliotsuak, hala nola polifenolak, pektinak, edo zuntza, berreskuratzen saiatzen ari dira elikagai funtzionalak eta nutrazeutikoak garatzeko. Konposatu horietako askok elikagaien propietate nutrizionalak, ezaugarri sentsorialak edo teknologikoak hobetzen lagundu dezakete, eta, ondorioz, kalitate handiagoko elikagaiak […]

Zelula amak gorputzeko ia ehun guztietan daude, eta zatitzeko eta zenbait motatako zelula espezializatutan diferentziatzeko gaitasuna dute, baita zelula ama gehiago sortzeko autoberritzekoa ere. Hezur-muineko eta hezur-hazkuntzako plakako (hezur luzeen muturretan dago) zelula amek hezur-ehunak eta ehun kartilaginosoak osatzen dituzten […]

Blanca Ausín González Itsas Zientzietako lizentziaduna da Vigoko Unibertsitatean eta doktorea Salamancako Unibertsitatean. Itzal handiko ikertzailea da Ikertzaile Zientifikoen Kontseilu Goreneko Salamancako Baliabide Naturalen eta Agrobiologiako Institutuan (IRNASA-CSIC). PASSAGE proiektuaren (Europako Ikerketa Kontseilua) ikertzaile nagusia da, eta IRNASA-CSICko Biogeozientzien eta […]

Hurrengo ekitaldiak

Bilbo Zientzia Plaza 2026

Aurten ere, Bilbok udazkenari ongietorria emango dio Bilbo Zientzia Plaza (BZP) jaialdiaren bederatzigarren edizioarekin.Irailaren 16tik urriaren 4ra, BZP 2026 festibalak hiria bakarrizketaz, erakusketez, hitzaldiz, dokuforumez eta zientzia-ikuskizunez beteko du. EHUko Kultura Zientifikoko Katedrak antolatuta, ekimena berritasunez beteta itzuliko da irailean, eta agertoki berriak ere izango ditu: Bidebarrietako Liburutegia, Bizkaia Aretoa-EHU…

2026ko irailaren 16a — 2026ko urriaren 4a

Bizkaia Aretoa – EHU.

Abandoibarra etorbidea, 3. , Bilbo.

“Natura Bizia” dokumentalaren emanaldia eta ondorengo solasaldia

Bilbo Zientzia Plaza 2026 jaialdiari hasiera emango zaio irailaren 16an, asteazkenean, Natura Bizia (2021) dokumentalaren emanaldiarekin. Lexeia Larrañagak idatzi eta zuzenduta, eta Avis Productions-ek ekoiztuta, saioa 18:30ean hasiko da Bilboko Bidebarrieta Liburutegian. Sarrera doakoa izango da, aretoa bete arte. 80 minutuko iraupena duen dokumentalak Euskadi eta Nafarroan barrena egiten du…

2026ko irailaren 16a

Bidebarrietako Liburutegia.

Bidebarrieta kalea, 4., Bilbo.

Naukas Gazte 2026

Irailaren 18an, ostiral goizean, estatu mailan zientzia-dibulgazioko erreferentziazko ikuskizuna den Naukas Bilbao Euskalduna Bilbaoko Auditoriumera itzuliko da Naukas Gazte 2026 saioarekin. Ekimena EAEko Bigarren Hezkuntzako eta Batxilergoko ikasleei zuzenduta dago. Bertaratzen direnek 15 minutuko zortzi hitzaldi zientifiko labur eta entretenigarriak aditzeko aukera izango dute. Hizlariek hainbat gai jorratuko dituzte, besteak…

2026ko irailaren 18a

Euskalduna Bilbao.

Abandoibarra etorbidea, 4. , Bilbo.

Naukas Bilbao 2026 Hastapenak

Naukas Bilbao 2026ko bigarren jardunaldia, Naukas Bilbao Hastapenak, irailaren 19an, larunbatean, egingo da Euskalduna Bilbao jauregian, goizez eta arratsaldez. Aurreko edizioetan hitzaldi bakoitzak gai independiente bat jorratzen bazuen ere, aurten hitzaldi guztiek ildo nagusi bera izango dute: historiako hastapen handiak. Jardunaldia ikus-entzuleei zientziak aztertzen dituen hasiera nagusietako batzuen ikuspegi orokorra…

2026ko irailaren 19a

Euskalduna Bilbao.

Abandoibarra etorbidea, 4. , Bilbo.