Zientzia Kaiera — Kultura Zientifikoko Katedra

Uxue Razkin XVII. mendean, berezko sorkuntza teoria biologikoa indarrean zegoen. Ideia horrek bizidunak materia bizigabetik sor zitezkeela zioen. Aristotelesek eman zuen lehen aldiz hipotesi horren berri. Hark azaltzen zuen, adibidez, usteltzen ari zen haragitik euliak agertzen zirela, eta lasto zikinetik […]

Izotzaren aukako naturalak atalean ingelesez “freeze avoidance” deritzon jokaeraz aritu gara. Naturan badira, ordea, “freeze tolerant” diren animaliak ere, hau da izoztea jasan eta gainditu dezaketen animaliak. Animaliak izoztea jasan dezakeela esaten dugunean ez gara ari behin-behineko gertakizun batez, garrantzi […]

Amaia Portugal Eskuetan dardarizoa neutralizatzen duen eta parkinsona dutenei otorduak normaltasunez egiteko aukera eman diezaiekeen gailua da Liftware. Argazki kameretan irudiak mugituta atera ez daitezen ahalbidetzen duen teknologiaren antzekoa du tresna honek, eta %70etik gora murrizten du dardarizoaren inpaktua. Joan […]

Mendelen legeak berraurkitu zirenean, ikertzaileak ohartu ziren hainbat gaixotasunek lege horiek betetzen zituztela. Lehena Archibald Garrod ingelesa izan zen. Berak ikusi zuen 1902an alkaptonuria izeneko gaixotasun metabolikoak Mendelen legeak betetzen zituela, eta beraz, argituta geratu zen ordura arte mota horretako […]

“Sortzea ikastea baino gehiago da, sortzea baita bizitzaren benetako esentzia” Barthold Georg (1776-1831) Ideia bat daukazu, imajinatu egiten duzu eta hurrengo pausua ideia gauzatzea da baina horretarako zerbait behar da. Agian, 3D inprimagailu batek lagun gaitzake, ez duzue uste? Baina […]

Artikoan gerta litezkeen petrolio isuriei aurre egiteko metodoak garatzea ari da Plentziako Itsas Estazioak (PIE), SYKE Finlandiako Ingurumen Institutuak koordinatzen duen ikerketa baten. Ikerlana herrialde eskandinaviar eta artikoetako zenbait erakunderekin batera gauzatzen ari da eta helburu da, Artikoan gerta litezkeen […]

Uxue Razkin Asteon zientzia begi-bistan astean zehar sarean zientzia euskaraz jorratu duten artikuluen bilduma da. Zientzia Kaiera blogaren igandeetako gehigarria. Kimika Itsasoko urari buruz hausnartu du oraingoan Josu Lopez-Gazpiok eta hasieratik argi uzten digu afera: ez da gomendagarria itsasoko ura […]

Mapping Ignorance blogean hainbat artikulu interesgarri argitaratu dira. Hona hemen asteon plazaratu diren artikuluen laburpena. José Vioscak Leonardo da Vinci dakarkigu neurozientzialari gisa A Renaissance brain artikuluan. Hizkuntzaren eboluzioari buruzko haren artikulu-sortan, Pablo Bernabéuk egituretan jartzen du arreta, hizkuntzak oinarri […]

Zientzialari (48) – Arantza Aldezabal from Kultura Zientifikoko Katedra on Vimeo. Alyssum loiseleurii izeneko landarea Zarauzko hondartzan topa daiteke soilik gure inguruan. Diphasiastrum alpinum Gorbeiako tontorrean bizi den iratze mota berezia da, eta Armeria euscadiensis gure kostaldeko labarretako landare endemikoa […]

César Tomé López Litekeena da funtsezko ideia zientifiko gutxik izatea termodinamikaren bigarren legeak baino formulazio gehiago. Ludwig Boltzmann-ena ez da gehiegi erabili, baina esaldi bakarrean gordetzen du muina; Josiah Willard Gibbs-en hitzak parafraseatuz, esan zuen: “Entropia ez-konpentsatuki txikitzeko ezinezkotasuna inprobabilitate […]