Zientzia Kaiera — Kultura Zientifikoko Katedra

Adimen artifiziala aspaldidanik izan da zientzia-fikzioan behin eta berriro jorratu den gai bat, baina azken urteotan errealitate bihurtzen hasi da. Bereziki, adimen artifizial sortzailearen garapenak jauzi teknologiko ikusgarria ekarri du, testuak, irudiak, musika eta beste hainbat eduki sortzeko gai diren […]

Eskola-jazarpena ikasle batek behin eta berriz eta denboran zehar beste ikasle baten edo batzuen ekintza negatiboak jasaten dituenean edo horretarako arriskua duenean gertatzen da. Hala, hiru ezaugarri nagusi ditu bullyingak: lehenik, nahita eragindakoa da; bigarrenik, denboran zehar iraunkorra da, eta […]

Ozeano Atlantikoko korronte-sistema nagusiak (AMOC, ingelesezko sigletan) tropikoetatik iparralderantz ur epelak daramatzan ubide garraiatzaile erraldoi baten gisa funtzionatzen du. Egitura hidrogeologiko hori funtsezkoa da planetaren egonkortasun klimatikoari eusteko. Hain zuzen ere, Europako klima epel eta leuna mantentzen duen «erradiadore» gisa […]

Tesiaren izenburua da ‘Territorio y Patrimonio Cultural en Euskadi. La toponimia en la interpretación del paisaje mediante Sistemas de Información Geográfica’ (Lurraldea eta ondare kulturala Euskadin. Toponimia paisaiaren interpretazioan, informazio geografikoko sistemen bidez) eta oinarrizko premisa batetik abiatzen da: izen […]

Goazen Zientzia Kaieran hizkuntzalaritzari buruz ikasitakoa barneratzera. Probatu zure ezagutzak 10 galdera hauei erantzunez!

Hori kontuan hartuta, inhibizio latentearen adierazpenean agertu daitezkeen ezberdintasun indibidualak arretarekin lotutako ezaugarri jakin batzuen markatzaile gisa interpreta daitezke. Hau dela eta, inhibizio latentearen urritasuna azaltzen duten pertsonen arreta funtzionamendua asko ikertu izan da, garrantzirik gabeko informazioa iragazteko zailtasuna bezalako […]

Ariketa fisikoa egitea osasungarria dela esaten digute behin eta berriro. Fisikoa bakarrik ez, buruari eragitea ere onuragarria da. Nagiak atera eta aurten ere, udako oporretan egiteko larunbatero matematika-ariketa bat izango duzue. Javier Duoandikoetxea matematikariak guztira sei ariketa prestatu ditu Zientzia […]

Duela 2.500 urte, Leuzipok eta Demokritok atomoaren ideia proposatu zuten azaltzeko zerez osatuta dagoen unibertsoko materia. Geroztik, fisikak agerian utzi du atomoa bera ere oinarrizko partikula txikiagoz osatuta dagoela, eta haien portaera azaltzeko garatu da partikulen fisikaren eredu estandarra, zientziaren […]

Bi gaitzek elkarrenganako eragina dutela aztertu da zenbait ikerketatan. Dementziaren eta entzumen-galeraren arteko lotura, lehen aldiz, 80ko hamarkadan proposatu zuten Uhlmann eta lankideek, Alzheimerra zuten pazienteekin egindako ikerketa batean. Ikerketa horren arabera, Alzheimerdun pazienteek entzumen-galera izateko prebalentzia bikoitza zuten kontrolekin […]

Azken hamarkadetan animalia bat erraztasun handiz zabaltzen ari da Europan zehar, eta bereziki Balkanetan zuen jatorrizko abiapuntutik kontinentean lurralde berriak eskuratzen ari da. Duela hainbat hamarkadara arte, Eurasia hegoaldeko zerrenda zabal batean zabalduta zegoen, Thailandiatik Balkanetaraino, baina gainerako Europan falta […]

Hurrengo ekitaldiak

Fernando G. Baptista. Infografia zientifikoaren esploratzailea

Fernando G. Baptista. Infografia zientifikoaren esploratzailea erakusketa Gasteizko BIBAT Museora dago ikusgai, mundu mailan ezagunenetakoa den zientziaren ilustratzaile honen lana erakusteko. Fernando G. Baptista EHUn Arte Ederretako lizentziaduna da eta National Geographic Magazine ospetsuan infografiako editore seniorra. EHUko Kultura Zientifikoko Katedrak eta Laboratorium Museoak antolatu dute jarduera hau. Jarduera Zientzia…

2026ko urriaren 16a — 2027ko urtarrilaren 7a

Arabako BIBAT Arkeologia Museoa.

Aiztogile kalea, 54., Gasteiz.

Konektatuta, baina benetan elkarrekin? Bakardadea, sare sozialak eta adimen artifiziala

Inoiz baino konektatuago bizi gara, baina benetan hurbilago al gaude elkarrengandik? Hainbat ikerketek sare sozialen gehiegizko erabileraren eta pertsonen arteko harremanak ezartzeko zailtasunen arteko lotura aurkitu dute. Gainera, ChatGPT, Copilot edo Gemini bezalako adimen artifizial sortzaileko tresnen agerpenak, baita tresna horiekin erlazionatzeko dugun moduak ere, erronka, aukera eta galdera berriak…

2026ko azaroaren 10a

Iurretako Udal Liburutegia

Bidebarrieta, 4 , Iurreta

“Zientzia kalean” erakusketa Gernika-Lumon

“Zientzia Kalean”, egunerokoan erabiltzen edo kontsumitzen ditugun produktuen atzean dagoen zientzia azaltzen duen erakusketa, egongo da ikusgai azaroaren 17tik abenduaren 1era arte Gernika-Lumoko Domingo Alegria Plazan. Jarduera Gernika-Lumoko Udalak, EHUko Kultura Zientifikoko Katedrak eta EHUko Ikerketa Gizartean Zabaltzeko Zuzendaritzak antolatu dute, eta EHUko Zientzia Astea 2026ren barruan kokatzen da. Erakusketak…

2026ko azaroaren 17a — 2026ko abenduaren 1a

Domingo Alegria Plaza

Domingo Alegria Plaza, z/g. , Gernika-Lumo.