Zientzia Kaiera — Kultura Zientifikoko Katedra

Historikoki, sexua aldagai biologiko gisa ez da behar bezala kontuan hartu ikerketa biomedikoan; horren ondorioz, ezagutza medikoan hutsuneak sortu dira, eta horiek ulertzea ezinbestekoa da gaur egungo medikuntzaren mugak identifikatzeko. 1. Emakumeak saiakuntza klinikoetatik baztertzearen jatorria 1950eko hamarkadaren amaieran, talidomidaren […]

Pía Cortés Zuleta Txileko astrofisikari bat da. Gaur egun, doktoratu ondoko ikertzailea da St Andrews Unibertsitatean (Eskozia). Astrofisikako doktoregoa lortu zuen Aix-Marseille Unibertsitatean (Frantzia), eta Astronomiako masterra eta lizentziatura Txileko Unibertsitatean. Bere ikerketa arloa masa gutxiko exoplanetak hautemateko teknikak garatzea […]

Ornitorrinkoa naturako animalia bitxienetako bat da: ahatearen mokoaren antza duen muturra du, kastore baten isats zabala, igaraba baten antzeko hankak eta, gainera, arrautzak erruten ditu. Ugaztuna izan arren, narrastien eta hegaztien ezaugarri batzuk mantentzen ditu, eta horregatik jotzen dugu askotan […]

Berdin dio zenbateko ahalegina egiten duzun kutxa bat husten. Zero puntuko energia geratzen da. Bideoa: DVDP / Quanta Magazine Demagun kutxa bat hustu nahi duzula. Benetan hustu, osorik. Ikus daitekeen edukia kentzen duzu, gas guztiak ateratzen dituzu (zientzia fikziozko teknologiaren […]

Nork bidali zuen horren opari egokia? Bere ikerketei esker, jakin zuen nahiko ezezaguna zen Elizabeth Eaton Morse izeneko mikologo batek bildu zituen espezimen horiek. Xehetasun gehiago ikertuz, Ellen Blochek deskubritu zuen mikologoa Massachusettsen jaio zela 1864ko abenduaren 31n, eta bere […]

Berkeley-ko Kaliforniako Unibertsitateko Robert Dudley biologoak duela 25 urte baino lehenago izan du interesa gizakiok alkoholarekiko dugun erakarpenean. Horren adibide ona da 2014. urtean idatzi zuen liburua, hain zuzen ere: The Drunken Monkey: Why We Drink and Abuse Alcohol ─alegia […]

Erauzketa-teknologiei esker, elikagai-azpiproduktu desberdinetatik konposatu bioaktibo baliotsuak, hala nola polifenolak, pektinak, edo zuntza, berreskuratzen saiatzen ari dira elikagai funtzionalak eta nutrazeutikoak garatzeko. Konposatu horietako askok elikagaien propietate nutrizionalak, ezaugarri sentsorialak edo teknologikoak hobetzen lagundu dezakete, eta, ondorioz, kalitate handiagoko elikagaiak […]

Zelula amak gorputzeko ia ehun guztietan daude, eta zatitzeko eta zenbait motatako zelula espezializatutan diferentziatzeko gaitasuna dute, baita zelula ama gehiago sortzeko autoberritzekoa ere. Hezur-muineko eta hezur-hazkuntzako plakako (hezur luzeen muturretan dago) zelula amek hezur-ehunak eta ehun kartilaginosoak osatzen dituzten […]

Blanca Ausín González Itsas Zientzietako lizentziaduna da Vigoko Unibertsitatean eta doktorea Salamancako Unibertsitatean. Itzal handiko ikertzailea da Ikertzaile Zientifikoen Kontseilu Goreneko Salamancako Baliabide Naturalen eta Agrobiologiako Institutuan (IRNASA-CSIC). PASSAGE proiektuaren (Europako Ikerketa Kontseilua) ikertzaile nagusia da, eta IRNASA-CSICko Biogeozientzien eta […]

Martsupialak entzutean askok kanguroak edo koalak irudikatzen ditugu, baina talde harrigarri hori askoz zaharragoa eta anitzagoa da. Duela 100 milioi urte inguru, ugaztunak bi adar nagusitan banatu ziren: alde batetik plazentadunak, gizakiok edo elefanteek bezala; bestetik, martsupialak, kume oso txikiak […]

Hurrengo ekitaldiak

Bilbo Zientzia Plaza 2026

Aurten ere, Bilbok udazkenari ongietorria emango dio Bilbo Zientzia Plaza (BZP) jaialdiaren bederatzigarren edizioarekin.Irailaren 16tik urriaren 4ra, BZP 2026 festibalak hiria bakarrizketaz, erakusketez, hitzaldiz, dokuforumez eta zientzia-ikuskizunez beteko du. EHUko Kultura Zientifikoko Katedrak antolatuta, ekimena berritasunez beteta itzuliko da irailean, eta agertoki berriak ere izango ditu: Bidebarrietako Liburutegia, Bizkaia Aretoa-EHU…

2026ko irailaren 16a — 2026ko urriaren 4a

Bizkaia Aretoa – EHU.

Abandoibarra etorbidea, 3. , Bilbo.

Intsektuak. Kontatzen duten guztia

“Intsektuak. Kontatzen duten guztia” erakusketa irailaren 19an iritsiko da Bilbora, intsektuen aparteko aniztasuna herritarrei hurbiltzeko. Animalia-talde horrek ezagutzen diren espezie guztien % 60 eta % 70 artean biltzen ditu. Erakusketa honek, intsektuak zer diren, non bizi diren, nolako anatomia duten eta ingurunearekin zein pertsonekin nola erlazionatzen diren ezagutzeko gonbidapena luzatzen…

2026ko irailaren 19a — 2026ko urriaren 4a

Bizkaia Aretoa – EHU. Axular erakusgela.

Abandoibarra etorbidea, 3. , Bilbo.

BZP Tailerrak 2026

Aurten, Bilbo Zientzia Plazak haurrei zuzendutako jardueren programazioa zabalduko du BZP Tailerrak ekimen berriarekin. Naukas Kids ekitaldiari gehitzen zaizkio BZP Tailerrak, haurrei eta familiei zientzia hurbiltzeko ikuskizun, tailer eta zientzia-lehiaketen bidez. Programazioak jarduerak biltzen ditu, haurrentzako eta familientzako proposamenekin eta inklusioa eta irisgarritasuna kontuan hartuta diseinatutako esperientziekin. Jarduerak irailaren 24an…

2026ko irailaren 24a — 2026ko urriaren 4a

Bizkaia Aretoa – EHU.

Abandoibarra etorbidea, 3. , Bilbo.

Intsektuak: gure auzokide txikitxoak

Entomologia intsektuak aztertzen dituen zientzia da. Animalia txikiak dira, eta planetako ia txoko guztietan bizi diren arren, askotan oharkabean pasatzen dira. Izan ere, beste artropodo batzuekin batera, hala nola armiarmekin eta akainekin, Lurreko izaki bizidunen talde ugarienetako eta askotarikoenetako bat osatzen dute. Aranzadi Zientzia Elkartearen artikulu baten arabera, hiru animalia…

2026ko irailaren 30a

Bidebarrietako Liburutegia.

Bidebarrieta kalea, 4. Bilbo. , Bilbo.